Onderzoek ziekteverzuim: feiten bij een vermoeden van onterecht verzuim
Een werknemer meldt zich ziek, maar u ziet hem klussen, sporten of elders werken. Wij stellen vast wat er werkelijk gebeurt, binnen de regels van de Autoriteit Persoonsgegevens, en leveren bewijs waarmee uw advocaat verder kan.
- ✓ Toets vooraf: is uw vermoeden zwaarwegend genoeg?
- ✓ Observatie met tijd, plaats en beeld, geschikt voor de kantonrechter
- ✓ Onderzoekskosten in recente uitspraken op de werknemer verhaald
Bedrijven
Ziekteverzuimonderzoek
Een werknemer is al weken ziek gemeld met rugklachten. Een collega ziet hem op zaterdag een dakkapel plaatsen. U mag hem daar niet zelf op aanspreken met een camera in de hand: de Autoriteit Persoonsgegevens is duidelijk dat een werkgever niet zelf mag controleren of een werknemer echt ziek is, maar dat hij in uitzonderlijke gevallen, met een zwaarwegende reden, wel een recherchebureau mag inschakelen (AP, regels voor werkgevers bij zieke werknemers). Precies op dat punt komt SAJ Recherche in beeld. Wij beoordelen eerst of uw vermoeden zwaar genoeg weegt, en leggen daarna met observatie en bronnenonderzoek vast wat de werknemer feitelijk doet. Niet om een diagnose te betwisten, dat is aan de bedrijfsarts, maar om aan te tonen of iemand zijn genezing belemmert, elders werkt of de controlevoorschriften negeert. Dat zijn de gronden waarop de wet u toestaat het loon te stoppen of op te schorten.
Wat wij onderzoeken
Wat zegt de wet over loon bij ziekte?
Een zieke werknemer houdt 104 weken recht op 70 procent van zijn loon (artikel 7:629 BW). Datzelfde artikel noemt in lid 3 de gevallen waarin dat recht vervalt: wanneer de werknemer zijn genezing belemmert of vertraagt, zonder deugdelijke grond passende arbeid weigert, of niet meewerkt aan re-integratie. Lid 6 geeft u het recht het loon op te schorten als hij redelijke, schriftelijke controlevoorschriften niet naleeft. En lid 7 verplicht u die loonstop of opschorting onverwijld te melden zodra het vermoeden bij u is gerezen. Een ziekteverzuimonderzoek levert de feiten die u nodig heeft om een van deze gronden te onderbouwen, en helpt u het moment van melden goed te kiezen.
Wat onderzoeken wij, en wat niet?
Wij onderzoeken gedrag, niet gezondheid. Concreet: werkt de werknemer tijdens zijn ziekte voor een ander bedrijf of zijn eigen onderneming, verricht hij fysieke activiteiten die haaks staan op de gemelde beperkingen, houdt hij zich aan afspraken over bereikbaarheid en spreekuur, en is er sprake van nevenwerk dat de re-integratie in de weg staat. Dat doen wij met observatie in de openbare ruimte, onderzoek in open bronnen en het Handelsregister, en waar toegestaan buurt- of klantverklaringen. Wat de werknemer precies mankeert en waardoor dat komt, hoort niet bij de informatie die u als werkgever mag vastleggen; dat blijft bij de bedrijfsarts.
Wanneer is een onderzoek gerechtvaardigd?
De AP spreekt van een zwaarwegende reden. In de praktijk: concrete signalen van collega's of klanten dat de werknemer elders werkt, foto's of berichten op social media die niet rijmen met de klachten, een eigen bedrijf dat tijdens de ziekte actief is in het Handelsregister, herhaald niet verschijnen bij de bedrijfsarts, of een patroon van ziekmeldingen rond vrije dagen. Eén vaag gevoel is niet genoeg. Wij toetsen dat bij de intake en leggen de afweging vast, zodat later aantoonbaar is dat het onderzoek proportioneel was.
Hoe verloopt een ziekteverzuimonderzoek?
U meldt uw signalen en wij beoordelen samen of een onderzoek gerechtvaardigd en proportioneel is; die beoordeling leggen wij schriftelijk vast. Daarna bepalen wij de inzet: meestal twee tot vier observatiedagen, gericht op de momenten waarop de signalen spelen, aangevuld met bronnenonderzoek. Onze rechercheurs leggen elke waarneming vast met datum, tijd, locatie en beeldmateriaal. U ontvangt een rapport met een feitelijk verslag per dag, de beelden en een toelichting op de bruikbaarheid in een loonstop, een ontslagprocedure of een gesprek met de bedrijfsarts.
Wat zeggen rechters over verzuimonderzoek?
De Rechtbank Limburg oordeelde in augustus 2026 dat een werkgever het recht heeft een ziekmelding te controleren, en wees de onderzoekskosten van ruim 23.000 euro toe nadat observaties lieten zien dat de werknemer tijdens zijn ziekte schilderwerk verrichtte (ECLI:NL:RBLIM:2026:8659). De Rechtbank Amsterdam deed in mei 2025 hetzelfde voor ruim 15.000 euro aan onderzoekskosten na observaties waaruit bleek dat een zieke werknemer elders werkte (ECLI:NL:RBAMS:2025:3434). De les uit beide zaken: een zorgvuldig uitgevoerd onderzoek wordt niet alleen geaccepteerd als bewijs, de kosten kunnen op de werknemer worden verhaald.
Wat kost een ziekteverzuimonderzoek?
Observatie kost 125 euro per uur, exclusief btw; bronnenonderzoek en rapportage eveneens op uurbasis. Een gemiddeld verzuimonderzoek omvat twee tot vier observatiedagen. U ontvangt na de intake een vaste offerte. Zet dat af tegen de loondoorbetaling: bij 104 weken 70 procent loon loopt onterecht verzuim al snel in de tienduizenden euro's, nog los van de vervanging.
Wilt u uw situatie bespreken?
Neem vrijblijvend contact op. Uw gesprek is volledig vertrouwelijk.
⚖️ Juridisch kader
SAJ Recherche opereert conform de Wet particuliere beveiligingsorganisaties en recherchebureaus (Wpbr) en de Algemene verordening gegevensbescherming (AVG). Alle onderzoeken worden uitgevoerd onder POB-vergunning 8779, afgegeven door het Ministerie van Justitie en Veiligheid.
Wettelijke erkenning en vergunningen
DIRECT CONTACT
Bel mij terug
Laat uw gegevens achter en wij bellen u binnen 1 uur terug (09:00-21:00, zeven dagen per week), gratis en vrijblijvend.
Veelgestelde vragen
Mag ik een zieke werknemer laten volgen?
Wat is het verschil met een controle door de bedrijfsarts?
Wat is onterecht ziekteverzuim?
Mag ik het loon stopzetten op basis van jullie rapport?
Kan ik de werknemer ontslaan op basis van het onderzoek?
Komt de werknemer erachter dat er onderzoek is gedaan?
Hoe snel kunnen jullie starten?
Werken jullie samen met onze arbodienst of advocaat?
Lees verder over ziekteverzuimonderzoek
Het verzuimtraject en waar onderzoek past
De Wet verbetering poortwachter legt werkgever en werknemer een vast ritme op. In de eerste zes weken moet u bij dreigend langdurig verzuim een oordeel van de bedrijfsarts vragen (artikel 2 Regeling procesgang eerste en tweede ziektejaar). Daarna volgen het plan van aanpak, waaraan de werknemer verplicht moet meewerken (artikel 7:660a BW), de periodieke evaluaties en uw eigen re-integratieplicht (artikel 7:658a BW).
Een ziekteverzuimonderzoek staat los van dat traject, maar grijpt er op drie momenten op in:
- Vroeg in het verzuim, wanneer de signalen al direct binnenkomen: de werknemer wordt gezien bij een andere werkgever of met een eigen bedrijf. Hoe eerder u dat vastlegt, hoe kleiner de loonschade.
- Rond het plan van aanpak, wanneer de werknemer passende arbeid weigert of afspraken niet nakomt terwijl hij buiten het werk wel actief blijkt te zijn.
- Vóór een ontslagbesluit, wanneer u overweegt het dienstverband te beëindigen en het dossier feiten nodig heeft in plaats van vermoedens.
Wat het onderzoek nooit doet: de diagnose van de bedrijfsarts ter discussie stellen of medische gegevens verzamelen. Dat mag een werkgever niet, en dat hoeft ook niet. Gedrag is genoeg.
Ziekteverzuim in cijfers
Het ziekteverzuim in Nederland bedroeg in 2025 gemiddeld 5,4 procent en lag in het tweede kwartaal van 2026 opnieuw op 5,4 procent (CBS, Ziekteverzuim 80072ned). De loondoorbetaling bij werkgerelateerd verzuim kostte werkgevers in 2023 8,3 miljard euro (TNO Arbobalans, juni 2025). Het overgrote deel van dat verzuim is echt. Juist daarom is het belangrijk dat de kleine groep die het systeem misbruikt, wordt aangepakt met feiten en niet met wantrouwen richting alle zieke medewerkers. Een gericht onderzoek naar één werknemer met concrete signalen beschermt uiteindelijk ook de collega’s die wél terecht thuiszitten.
Vermoedt u naast onterecht verzuim ook diefstal, nevenwerk voor een concurrent of een andere vorm van bedrog, dan sluiten bedrijfsfraudeonderzoek en concurrentiebedingonderzoek hierop aan.